Bitter çikolata yaklaşık 45-50°C'de tamamen erir; bu sıcaklığa bain-marie yönteminde kaynamayan hafif buharla, mikrodalgada ise kısa aralıklarla düşük güçte ulaşılır. Sütlü ve beyaz çikolata kakao yağı oranı farklı olduğu için biraz daha düşük, yaklaşık 40-45°C'de erir.
Sıcaklık burada yalnız erimeyi değil, çikolatanın parlak ve çıtır kalıp kalmayacağını da belirler; bu yüzden özellikle kaplama ve şekerleme işlerinde termometre kullanmak işi büyük ölçüde kolaylaştırır.
Bain-mariede çikolata kaç derecede erir?
Bain-marie yönteminde çikolata doğrudan ateşle değil, altındaki kaynamayan suyun buharıyla ısıtılır; kâse suya değmemelidir. Bitter çikolata bu yöntemle 45-50°C'ye ulaştığında pürüzsüz bir akışkanlığa gelir, sütlü ve beyaz çikolatada bu sınır 40-45°C civarındadır.
Su kaynatılmamalıdır; kaynayan su buharı kâsenin içine damla olarak kaçabilir ve çikolatanın topaklanmasına (seizing) yol açar. Bu yüzden altındaki su hafifçe tütmeli, kaynamamalıdır.
Sütlü ve beyaz çikolata, içindeki süt tozu ve şeker oranı daha yüksek olduğu için bitter çikolataya göre suya ve nemin en ufak miktarına karşı daha hassastır; bu yüzden bain-mariede kâsenin kapağında veya kenarında biriken yoğuşma damlalarının içeri düşmemesine ayrıca dikkat edilmelidir.
Mikrodalgada çikolata nasıl eritilir?
Mikrodalgada eritme, gücü %50 civarına düşürüp çikolatayı 20-30 saniyelik aralıklarla ısıtmayı gerektirir; her aralıktan sonra karıştırmak, dışı erirken içinin katı kalmasını ve yanmasını önler. Toplam süre çikolatanın miktarına göre değişir ama küçük bir kase için genelde 1-2 dakika yeterlidir.
Çikolata görünüşte hâlâ şekilli dursa bile karıştırıldığında genelde tamamen erimiş olur; bu yüzden son aralıktan sonra önce karıştırıp öyle karar vermek gerekir.
Mikrodalgaya uygun cam veya plastik bir kâse kullanmak ısının kâse içinde daha eşit dağılmasına yardımcı olur; metal kaplar mikrodalga fırında kıvılcım riski taşıdığından hiçbir koşulda kullanılmamalıdır.
Tablamaj için hangi dereceler gerekir?
Parlak ve çıtır kalan bir kaplama için bitter çikolata önce 45-50°C'ye eritilir, ardından 27-28°C'ye kadar soğutulur ve son olarak 31-32°C'ye kadar hafifçe geri ısıtılarak çalışma sıcaklığına getirilir. Sütlü çikolatada bu üç basamak yaklaşık 2°C daha düşüktür, beyaz çikolatada ise 3-4°C daha düşüktür.
Bu üç aşamayı atlayan çikolata da erir ve sertleşir, ama yüzeyinde matlık ve beyazımsı lekeler (kakao yağı ayrışması) görülebilir.
Çikolata neden su ile temas edince topaklanır?
Erimiş çikolataya küçük bir miktar su karışırsa, içindeki şeker parçacıkları suyu emerek birbirine yapışır ve pürüzsüz akışkanlık yerine kum gibi taneli, katı bir kütleye dönüşür. Bu tepkiye seizing denir ve bir kaç damla su bile tetikleyebilir.
Topaklanan çikolata genelde geri kurtarılamaz; ama üzerine küçük miktarlarda sıcak su veya krema eklenerek akışkan bir sos kıvamına getirilip başka bir tarifte değerlendirilebilir.
Kurtarma sırasında eklenen sıvı miktarı önemlidir; çikolatanın ağırlığının en az beşte biri kadar sıcak sıvı eklemek gerekir, daha az miktarda eklenen sıvı topaklanmayı gidermek yerine durumu daha da belirginleştirebilir.
Kısa özet
Çikolata bain-mariede 45-50°C'de, mikrodalgada kısa aralıklarla düşük güçte erir. Kaplama işleri için tablamaj basamaklarının (eritme, soğutma, çalışma sıcaklığı) takip edilmesi parlaklık ve çıtırlık sağlar.
Her iki yöntemde de asıl tehlike su teması ve aşırı ısıdır; bu ikisinden kaçınıldığında çikolata sorunsuz erir.
Yorumlar (3)
Ben bain-mariede çikolatayı 45 derece yerine yanlışlıkla 55 dereceye kadar ısıtmışım; alt tarafı hafif yanık koktu ve her zamanki parlaklığını kaybetti, termometreyle takip etmeye başlayınca ikinci denemede hiç sorun kalmadı.
Ben bain-mariede çikolatayı 45 derece yerine yanlışlıkla 55 dereceye kadar ısıtmışım; alt tarafı hafif yanık koktu ve her zamanki parlaklığını kaybetti, termometreyle takip etmeye başlayınca ikinci denemede hiç sorun kalmadı.
Ben bain-mariede çikolatayı 45 derece yerine yanlışlıkla 55 dereceye kadar ısıtmışım; alt tarafı hafif yanık koktu ve her zamanki parlaklığını kaybetti, termometreyle takip etmeye başlayınca ikinci denemede hiç sorun kalmadı.